AMAÇ: Gebelikte ortaya çıkan fizyolojik ve hematolojik değişiklikler, akut kolesistit (AK) şüphesi olan hastalarda geleneksel inflamatuvar belirteçlerin yorumlanmasını güçleştirebilir. Bu çalışmada, rutin tam kan sayımı analizinden elde edilen ortalama trombosit hacminin (MPV), sağ üst kadran ağrısıyla başvuran gebe hastalarda akut kolesistit ile ilişkisini değerlendirmek ve bu ilişkinin gebelik trimesterleri boyunca tutarlı olup olmadığını araştırmak amaçlandı.

GEREÇ ve YÖNTEM: Bu retrospektif çok merkezli kohort çalışmasına, 2022–2025 yılları arasında sağ üst kadran ağrısıyla başvuran 112 gebe hasta dahil edildi. Tokyo Kılavuzu 2018 (TG18) tanı kriterlerine göre hastalar akut kolesistit (AK, n=89) ve non-kolesistit (NK, n=23) olarak sınıflandırıldı. MPV ve diğer hematolojik parametreler gruplar arasında karşılaştırıldı. MPV ile akut kolesistit arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla tek değişkenli ve gebelik trimesterine göre düzeltilmiş lojistik regresyon analizleri yapıldı. MPV’nin tanısal performansı ROC eğrisi analizi ile değerlendirildi.

BULGULAR: AK grubunda MPV düzeyi NK grubuna göre anlamlı olarak daha yüksekti (10.6 fL’ye karşı 10.3 fL, p=0.034). Tek değişkenli analizde MPV, akut kolesistit ile anlamlı ilişkili bulundu (OR: 1.734, %95 GA: 1.203–2.500; p=0.003) ve bu ilişki gebelik trimesterine göre düzeltme sonrasında da anlamlılığını korudu (OR: 1.870, %95 GA: 1.251–2.794; p=0.002). Beyaz küre sayısı, nötrofil/lenfosit oranı, trombosit sayısı ve trombosit/lenfosit oranı açısından anlamlı ilişki saptanmadı. ROC analizinde MPV’nin ayırt edici performansı sınırlı bulundu (EAA=0.655). Belirlenen 8.70 fL kesim değerinde duyarlılık %95.2, özgüllük %36.4 olarak hesaplandı.

SONUÇ: MPV, akut kolesistit şüphesi olan gebe hastalarda akut kolesistit ile anlamlı ilişkili bulunmuştur; ancak sınırlı ayırt edici performansı ve düşük özgüllüğü nedeniyle bağımsız bir tanı belirteci olarak kullanılmamalıdır. MPV, klinik değerlendirme ve ultrasonografik bulgular ile birlikte yorumlandığında destekleyici tanısal katkı sağlayabilir. Gebelikte akut kolesistitin tanısal değerlendirmesindeki rolünün daha iyi belirlenmesi için standartlaştırılmış MPV ölçümleri ve gebeliğe özgü tanısal yaklaşımlar içeren geniş ölçekli prospektif çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Akut kolesistit, gebelik, ortalama trombosit hacmi, inflamatuvar belirteçler, sağ üst kadran ağrısı

Association between mean platelet volume and acute cholecystitis in pregnant patients with right upper quadrant pain: a multicenter retrospective cohort study

BACKGROUND: Physiological and hematological changes during pregnancy may complicate the interpretation of conventional inflammatory markers in patients with suspected acute cholecystitis (AC). This study aimed to evaluate the association between mean platelet volume (MPV), derived from routine complete blood count analysis, and AC in pregnant patients, and to investigate whether this association remained consistent across pregnancy trimesters.

METHODS: This retrospective multicenter exploratory cohort study included 112 pregnant patients presenting with right upper quadrant pain between 2022 and 2025. According to retrospective classification based on the Tokyo Guidelines 2018 (TG18) criteria, 89 patients were classified as acute cholecystitis (AC) and 23 as non-cholecystitis (NC). MPV and other hematological parameters were compared between the groups. Logistic regression analysis adjusted for pregnancy trimester was performed to evaluate the association between MPV and AC. Receiver operating characteristic (ROC) curve analysis with confidence intervals was performed to assess the exploratory discriminative performance of MPV.

RESULTS: MPV levels were significantly higher in the AC group than in the NC group (10.6 fL vs. 10.3 fL, p=0.034). In univariable logistic regression analysis, MPV was significantly associated with AC (OR: 1.734, 95% CI: 1.203–2.500, p=0.003), and this association remained significant after adjustment for pregnancy trimester (OR: 1.870, 95% CI: 1.251–2.794, p=0.002). No significant associations were observed for WBC, NLR, PLT, or PLR. ROC analysis demonstrated limited discriminative performance for MPV (AUC: 0.655). At the identified cut-off value of 8.70 fL, sensitivity was 95.2% and specificity was 36.4%.

CONCLUSION: MPV was significantly associated with acute cholecystitis in pregnant patients; however, its limited discriminative performance and low specificity suggest that it should not be used as an independent diagnostic marker. MPV may provide supportive diagnostic value when interpreted together with clinical and ultrasonographic findings. Larger prospective studies including standardized MPV measurements and pregnancy-specific diagnostic frameworks are needed to better define the diagnostic role of MPV in pregnant patients with suspected acute cholecystitis.

Keywords: Acute cholecystitis, pregnancy, mean platelet volume, inflammatory markers, right upper quadrant pain